หยกพม่าลายภูเขา (ซานสุ่ย) คืออะไร? ลายเขียวเข้ม แท้ไหม

หยกพม่าลายภูเขา (ซานสุ่ย) คืออะไร?

หยกพม่าลายภูเขา หรือ "ซานสุ่ย" (山水 แปลว่าภูเขาและสายน้ำ) คือหยกพม่า (เจไดต์) ที่มีหย่อม เส้น และกลุ่มสีเขียวเข้มกระจายอยู่บนพื้นสีอ่อนกว่า มักเป็นสีขาวหรือขาวอมเทา จนทั้งชิ้นดูเหมือนภาพวาดทิวทัศน์ภูเขาด้วยหมึกจีน สีเขียวอาจสด เข้ม หรือเกือบเป็นเขียวอมดำ และกระจายไม่สม่ำเสมอ บางจุดจับเป็นก้อน บางจุดเป็นเส้นบาง ระหว่างนั้นเห็นพื้นขาวหรือสีอ่อน

ชื่อนี้มาจากตลาดเวียดนาม ซึ่งเรียกว่า cẩm thạch sơn thủy (sơn thủy คือคำว่า 山水 ในภาษาเวียดนาม) และมีคนค้นหามาก ในไทยไม่มีศัพท์มาตรฐานสำหรับหยกแบบนี้ ผู้ขายมักบรรยายว่า "หยกพม่าลายเขียวเข้ม" หรือ "ลายภูเขา" บทความนี้จึงใช้คำว่าลายภูเขาเป็นคำบรรยาย ไม่ใช่ชื่อทางการค้า

สามเรื่องที่ควรรู้ก่อน:

• เป็นชื่อที่ผู้ขายตั้ง ไม่ใช่เกรด ไม่มีแล็บไหนเขียนว่า "ซานสุ่ย" หรือ "ลายภูเขา" บนใบรับรอง ใบรับรองระบุแค่วัสดุ (หยกเจไดต์) และเป็นหยกธรรมชาติ (Type A) หรือผ่านการปรับปรุง คำนี้บรรยายแค่หน้าตาของลาย
• ผู้ขายแต่ละรายใช้ไม่เหมือนกัน ส่วนใหญ่ใช้กับหย่อมเขียวเข้มบนพื้นสีอ่อนแบบที่อธิบายข้างบน บางรายเรียกกำไลที่สีเขียวไม่สม่ำเสมอทุกวงว่าซานสุ่ย บางรายใช้กับชิ้นเนื้อใสที่มีเส้นเขียวเข้มลอยอยู่ ถามผู้ขายให้ชัดว่าหมายถึงอะไร แล้วดูที่ตัวหยก ไม่ใช่ที่ชื่อ
• ชื่อไม่ได้บอกคุณภาพ หยกลายภูเขามีตั้งแต่กำไลราคาถูก เนื้อหยาบ มีรอยร้าวมาก ไปจนถึงชิ้นเนื้อละเอียดโปร่งแสงที่ลายสวยมาก มูลค่ายังขึ้นกับเนื้อ ความใส รอยร้าว และการปรับปรุง เหมือนหยกพม่าทุกชนิด

ภาษาจีนเรียกว่าอะไร? เหมือนป้ายหยกแกะลายภูเขาไหม?

ศัพท์ในวงการหยกจีนที่ใกล้ที่สุดคือ ฮวาชิง (花青) หมายถึงหยกพม่าที่สีเขียวไม่สม่ำเสมอ จับเป็นหย่อม เป็นเส้น หรือเป็นจุด ถ้าพื้นใสระดับเนื้อน้ำแข็งและสีเขียวเข้มลอยอยู่ข้างในเป็นริ้ว วงการจีนเรียกว่าลายดอกลอย (飘花) ถ้าริ้วสีเข้มมากเรียกว่า 墨绿飘花

อย่าสับสนระหว่างเนื้อหยกกับลายแกะ ซานสุ่ยไผ่ (山水牌) หรือจี้ลายภูเขา (山水挂件) คือป้ายหรือจี้ที่แกะเป็นภาพภูเขา สายน้ำ ต้นไม้ และเรือ จะแกะจากหยกพม่าชิ้นไหนก็ได้ จะมีสีเขียวหรือไม่ก็ได้

ชื่อ	ภาษา	มักหมายถึง
Cẩm thạch sơn thủy, ngọc sơn thủy	เวียดนาม	หย่อมและเส้นเขียวเข้มบนพื้นสีอ่อน เหมือนภาพวาดหมึก
花青, 花青种 (ฮวาชิง)	จีน	สีเขียวไม่สม่ำเสมอ เป็นหย่อมหรือเส้น พื้นมักหยาบและด้านกว่า
飘花, 墨绿飘花 (ลายดอกลอย)	จีน	ริ้วเขียวหรือเขียวเข้มลอยในพื้นใสระดับเนื้อน้ำแข็ง
山水牌, 山水挂件 (ป้ายลายภูเขา)	จีน	ภาพทิวทัศน์ที่แกะขึ้น เป็นลายแกะ ไม่ใช่ชนิดเนื้อ
Landscape jade	ประกาศภาษาอังกฤษ	มักแปลมาจาก sơn thủy หรือ 山水 ต้องถามว่าหมายถึงแบบไหน
หยกพม่าลายเขียวเข้ม, ลายภูเขา	ไทย	คำบรรยายของผู้ขาย ไม่ใช่ศัพท์มาตรฐาน

ในการประเมินแบบจีน ฮวาชิงมักถูกจัดต่ำกว่าเขียวเต็มชิ้น เพราะหยกฮวาชิงหลายชิ้นมีพื้นเนื้อถั่ว (豆种) ซึ่งหยาบ แต่นี่เป็นประสบการณ์ ไม่ใช่กฎตายตัว หยกลายภูเขาที่พื้นละเอียดและใสอาจแพงกว่าหยกเขียวเต็มชิ้นที่เนื้อแห้งและด้านมาก

หยกลายภูเขาต่างจากลายดอกลอย หยกเขียวเต็มชิ้น และหยกดำอย่างไร?

	ลายภูเขา (ฮวาชิง)	ลายดอกลอย (飘花)	เขียวเต็มชิ้น	หยกดำ (墨翠)
พื้น	สีอ่อน ขาวหรือขาวอมเทา มักโปร่งแสงครึ่งๆ	ใส มักเป็นเนื้อน้ำแข็ง	เขียวทั้งชิ้น	ในแสงธรรมชาติดูเป็นสีดำ
สีเขียว	หย่อม เส้น กลุ่มสี มักเข้ม	ริ้วบางลอยอยู่ข้างใน	กระจายสม่ำเสมอ	เขียวเข้มจัด เห็นเมื่อส่องไฟเท่านั้น
ความตัดกัน	มาก: สีเข้มบนพื้นอ่อน	นุ่ม: สีเหมือนอยู่ในน้ำ	น้อยหรือไม่มี	ไม่มีในแสงธรรมชาติ
เนื้อที่พบบ่อย	มีตั้งแต่หยาบถึงละเอียด	มักตั้งแต่เนื้อน้ำแข็งขึ้นไป	ตั้งแต่หยาบถึงเนื้อแก้ว	มักละเอียด

• ลายดอกลอยอยู่ในเนื้อใส สีเขียวจึงเหมือนลอยอยู่ในน้ำ ส่วนหยกลายภูเขา พื้นสีอ่อนมักใสน้อยกว่า และสีเขียวเข้มดูเหมือนหมึกบนกระดาษ มีชิ้นที่อยู่กึ่งกลางระหว่างสองแบบ และผู้ขายอาจเรียกชื่อไหนก็ได้ อ่าน หยกพม่าเนื้อน้ำแข็งและลายดอกลอย
• เขียวเต็มชิ้นมีสีเดียวทั้งชิ้น หยกลายภูเขาตรงข้าม ความสวยอยู่ที่ความตัดกันของเขียวกับขาว
• หยกดำ (โม่ชุ่ย) ดูเป็นสีดำทั้งชิ้น จะเห็นสีเขียวก็ต่อเมื่อส่องไฟฉาย หยกลายภูเขาบางชิ้นมีหย่อมเขียวอมดำ แต่พื้นระหว่างหย่อมยังเป็นสีอ่อน อ่าน หยกดำส่องเขียวคืออะไร
• เสี่ยน (癣) เป็นอีกเรื่อง คือหย่อมแร่สีเทา ดำ หรือเขียวเข้มหม่น เนื้อมักต่างจากรอบๆ ลายภูเขาหลายชิ้นมีเสี่ยนปนอยู่ สีเขียวเข้มที่สดและสว่างเมื่อส่องไฟช่วยเพิ่มมูลค่า หย่อมเทาดำหม่นมักไม่เพิ่ม อ่าน รอยร้าว ลายหิน และปุยฝ้ายในหยกพม่า

หยกลายภูเขาเป็นสีย้อมได้ไหม? ดูยังไง?

ได้ และสีเขียวเป็นหย่อมๆ เป็นหน้าตาที่พบบ่อยที่สุดแบบหนึ่งของหยกย้อมสี กำไล "ลายภูเขา" ราคาถูกจำนวนมากที่ขายออนไลน์และในตลาดเป็นหยกเกรด B+C คือฟอกด้วยกรด อัดเรซิน แล้วย้อมเขียว ควอตไซต์ย้อมสีและแก้วก็ถูกทำเป็นลายแบบเดียวกัน

เมื่อส่องไฟฉายเล็กทะลุจากด้านหลัง สีธรรมชาติกับสีย้อมดูต่างกัน:

จุดสังเกต	เขียวธรรมชาติ	เขียวย้อม
รูปร่างเมื่อส่องทะลุ	หย่อม กลุ่ม เส้น ขอบนุ่ม ค่อยๆ จางเข้าหาพื้นขาว	สีรวมตัวเป็นร่างแหเส้นเล็ก ระหว่างเส้นสีจางกว่า
รากสี (色根)	มีแกนหรือเส้นสีเข้มกว่าตรงจุดที่สีเริ่ม	ไม่มี ตลอดเส้นสีเข้มเท่ากัน
สีอยู่ตรงไหน	ไม่เกี่ยวกับรอยร้าว	ตามรอยร้าว รอยขีดข่วน และขอบเม็ดผลึก
โทนสี	ในหย่อมเดียวกันก็เปลี่ยนไปตามธรรมชาติ	มักแบน อมฟ้าหรืออมเหลืองเล็กน้อย
ผิว	เรียบ เงาแบบแก้ว	บางครั้งมีร่างแหหลุมเล็กหรือเงาแบบขี้ผึ้ง (จากเรซิน)

ไม่มีข้อไหนเป็นหลักฐานได้ด้วยตัวเอง และงานย้อมที่ดีดูด้วยตาเปล่ายาก มีแค่ใบรับรองจากแล็บที่ระบุหยกเจไดต์ธรรมชาติ Type A ที่เชื่อได้ อ่าน วิธีดูหยกพม่าเกรด B และ หยกปลอมดูยังไง

หยกลายภูเขาดูมูลค่ายังไง?

ดูตามลำดับนี้:

1. ธรรมชาติหรือผ่านการปรับปรุง หยกเกรด B หรือ C มีค่าเพียงส่วนเล็กๆ ของหยกธรรมชาติ ไม่ว่าลายจะสวยแค่ไหน
2. เนื้อและความใสของพื้น พื้นละเอียด ใส มีประกาย ทำให้ทั้งชิ้นดูดี พื้นแห้ง หยาบ ขุ่นเหมือนชอล์ก ทำให้ราคาไม่ขึ้น ราคาที่ต่างกันระหว่างหยกลายภูเขาส่วนใหญ่มาจากตรงนี้ อ่าน จ้ง สุ่ย เซ่อ: ดูเนื้อ ความใส และสีหยกพม่า
3. คุณภาพของสีเขียว เขียวสด เข้ม สว่างเมื่อส่องไฟ แพงกว่าเขียวอมเทาหม่นหรือเขียวอมดำแบนๆ
4. ตัวลายเอง ผู้ซื้อจ่ายเพื่อลายที่ดูเหมือนภาพวาด ตัดกันชัด ไหลอย่างเป็นธรรมชาติ สีอยู่ในตำแหน่งที่ดี บนกำไล หย่อมสีสวยที่ด้านนอกด้านบนมีค่ามากกว่าหย่อมที่ซ่อนอยู่ด้านใน
5. รอยร้าว หย่อมสีเข้มซ่อนรอยร้าวได้ และรอยร้าวมักวิ่งตามแนวสีเขียว ส่องไฟดูทุกหย่อมสีเข้ม อ่าน หยกพม่ามีรอยร้าวหรือลายหิน
6. งานแกะ ในจี้และป้าย ช่างฝีมือดีจะใช้สีเขียวเข้มเป็นส่วนหนึ่งของลาย เช่น ภูเขา ต้นสน หรือใบไม้ เรียกว่า 俏色 "ใช้สีอย่างชาญฉลาด" ช่วยเพิ่มมูลค่าเมื่อสีหยุดพอดีที่ขอบลาย อ่าน งานแกะหยกพม่าดูยังไง

ภาพรวมเรื่องราคา อ่าน ราคาหยกพม่าขึ้นอยู่กับอะไร

กำไล สร้อยข้อมือ แหวน และจี้ลายภูเขา ต้องดูอะไร?

ชิ้น	แบบที่ดี	ต้องตรวจ
กำไล	ลายต่อเนื่องรอบวง สีเขียวอยู่ด้านนอก	รอยร้าวในหย่อมสีเข้ม ด้านในของกำไล ลายซ้ำสม่ำเสมอเกินไป (อาจเป็นสีย้อม)
สร้อยข้อมือลูกปัด	ลูกปัดพื้นใกล้เคียงกัน มีเขียวสลับขาว	แต่ละเม็ดไม่เหมือนกัน ขอรูปใกล้ทุกเม็ด ลูกปัดย้อมมักมีสีกองรอบรูร้อย อ่าน สร้อยข้อมือหยกพม่า
แหวน (อานม้าหรือวงเรียบ)	หย่อมเขียวเข้มอยู่กลางด้านบน	แหวนบางร้าวง่ายตามแนวสี ส่องไฟดูให้ทั่ววง
จี้หรือป้าย	สีเขียวถูกใช้เป็นส่วนหนึ่งของลายแกะ	ทองหุ้มหรือการฝังแบบปิดหลังบังหยกบางส่วนไหม

เรื่องไซซ์กำไล อ่าน วิธีเลือกไซซ์กำไลหยกพม่า

หยกลายภูเขาเหมาะกับธาตุอะไร?

ตามความเชื่อห้าธาตุแบบจีนและเวียดนาม ดูที่สี ไม่ใช่ที่ชื่อ:

• สีเขียวเป็นธาตุไม้ ชิ้นที่เขียวเป็นส่วนใหญ่ว่ากันว่าเหมาะกับคนธาตุไม้ และธาตุไฟ (ไม้ให้กำเนิดไฟ)
• เขียวเข้มจัดอมดำ ซินแสบางท่านจัดเป็นธาตุน้ำ ซึ่งเลี้ยงไม้
• พื้นขาวเป็นธาตุทอง เพราะทองตัดไม้ บางท่านจึงแนะนำคนธาตุไม้ให้เลือกชิ้นที่สีเขียวกินพื้นที่มาก
• ส่วนใหญ่จะดูจากสีที่กินพื้นที่มากที่สุด

ในไทย สีเขียวเป็นสีประจำวันพุธ คนเกิดวันพุธจึงมักชอบหยกที่มีเขียวเด่น ทั้งหมดนี้เป็นความเชื่อและความหมายส่วนตัว ไม่ใช่คุณสมบัติของหิน และแต่ละตำราก็ไม่ตรงกัน อ่านตารางเต็มที่ หยกเหมาะกับธาตุอะไร

ซื้อหยกลายภูเขาอย่างไรให้ปลอดภัย?

1. ขอรูปและวิดีโอในแสงธรรมชาติ ใกล้หน้าต่าง บนกระดาษขาว ไม่ใช่ใต้ไฟร้านหรือไฟไลฟ์สดที่ทำให้สีเขียวดูเข้มและสวยขึ้น
2. ขอวิดีโอส่องไฟฉาย เลื่อนช้าๆ ผ่านทุกหย่อมสีเข้ม ทั้งด้านหน้าและด้านหลัง
3. ถามขนาด รวมถึงเส้นผ่านศูนย์กลางด้านในของกำไลและความหนา
4. ขอใบรับรองจากแล็บ ที่ระบุหยกเจไดต์ ธรรมชาติ Type A แล้วตรวจออนไลน์ ใบรับรองจะไม่เขียนว่า "ลายภูเขา" อ่าน วิธีตรวจใบรับรองหยกเจไดต์
5. ระวังราคาถูกเกินจริง กำไลลายภูเขาก้านกว้าง สีเขียวสด ราคาถูกมาก ส่วนใหญ่เป็นสีย้อม

บน JadeiteHub ภาพสินค้าถ่ายจากของจริงโดยผู้ขาย บางชิ้นมีวิดีโอ ทุกชิ้นที่ขายได้จะถูกตรวจเทียบกับใบรับรองก่อนจัดส่ง หากไม่ตรงตามคำอธิบาย คุณจะได้รับเงินคืนเต็มจำนวน